لینوکس برای شبکه
Linux for networkingاین مسیر قرار نیست تو را مدیر سیستم کند. قرار است وقتی سرورت جواب نمیدهد، بدانی کجا را نگاه کنی و با چه دستوری — بهجای اینکه پیام خطا را کورکورانه جستجو کنی.
پیشرفت تو
درصد هر فصل از دو چیز میآید: چقدر از بخشهایش را خواندهای (۵۵٪) و چند تمرینش را تیک زدهای (۴۵٪). همهچیز داخل مرورگر خودت میماند.
فصل
فصلها به هم وابستهاند و ترتیبشان معنا دارد. هر مسیر با پروژههای نهایی تمام میشود: ساده، متوسط، پیچیده.
شل و فایلسیستم
مسیر، ناوبری، و اینکه هر چیزی فایل است.
در نوبت نوشتنکاربر، گروه، مجوز
chmod، chown و اینکه ۷۵۵ یعنی چه.
در نوبت نوشتنپردازه و سرویس (systemd)
unit، سرویس خودت، و چرا بالا نمیآید.
در نوبت نوشتنبسته و ریپازیتوری
apt و dnf بدون خراب کردن سیستم.
در نوبت نوشتنابزار متن: grep، awk، sed
استخراج جواب از لاگ در یک خط.
در نوبت نوشتناسکریپتنویسی bash
اسکریپتی که وقتی خطا داد، متوقف شود.
در نوبت نوشتنمدل شبکه در عمل: ip، route، DNS
آدرس، مسیر، نام — سه لایهای که همیشه یکیشان خراب است.
در نوبت نوشتنعیبیابی: ping، traceroute، ss، tcpdump
از «کار نمیکند» تا «این پورت بسته است».
در نوبت نوشتنفایروال: nftables / ufw
قانون بنویس، خودت را بیرون نیانداز.
در نوبت نوشتنSSH، کلید، tunnel، ssh/config
ورود بیرمز، تونل، و پیکربندی تمیز.
در نوبت نوشتنلاگ و journald
journalctl و لاگهای ماندگار.
در نوبت نوشتنمانیتورینگ منابع و دیسک
CPU، RAM، I/O و دیسکی که پر شد.
در نوبت نوشتنcron و زمانبندی
cron و systemd timer، و چرا اجرا نشد.
در نوبت نوشتنسختسازی سرور
حداقل کارهایی که قبل از production باید کرد.
در نوبت نوشتنپروژهٔ ۱ — کاربر، سرویس، فایروال
یک سرویس کوچک بساز، با کاربر اختصاصی اجرا کن و پورتش را باز کن.
در نوبت نوشتنپروژهٔ سادهپروژهٔ ۲ — اسکریپت پشتیبانگیری زمانبندیشده
اسکریپت مقاوم، لاگگیری، چرخش نسخهها و اجرای شبانه.
در نوبت نوشتنپروژهٔ متوسطپروژهٔ ۳ — آمادهسازی کامل یک VPS تازه
از سرور خام تا سروری سختشده و آمادهٔ production.
در نوبت نوشتنپروژهٔ پیچیده